TBMM İzleme Raporu 9

16 Mayıs-15 Haziran 2021 tarihleri arasını kapsayan izleme raporunun özeti için tıklayınız.

VERİLEN 68 KANUN TEKLİFİNDEN SADECE 3’ü TOPLUMSAL CİNSİYET EŞİTLİĞİNE DAİRDİ

  • 25 Mayıs’ta CHP İstanbul Milletvekili Turan Aydoğan, belediyelerin açtığı kadın sığınaklarının sayısının artırılması amacıyla bir kanun teklifi verdi.
  • 8 Haziran’da CHP İstanbul Milletvekili Sera Kadıgil, Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu’nda değişiklik yapılarak, ortaöğretim ve önlisans/lisans düzeyinde öğrenime devam eden kız çocukları ile kadınların ihtiyaç duyduğu menstrüasyon dönemine yönelik hijyenik ürünlerin ücretsiz olarak karşılanması amacıyla bir kanun teklifi verdi.
  • 14 Haziran’da CHP Çorum Milletvekili Tufan Köse, Türk Ceza Kanunu’nda değişiklik yapılarak, kadınların cinsiyetleri nedeniyle maruz kaldıkları kasten öldürme ve kasten yaralama suçları ile cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlarda zamanaşımının kaldırılması; kadınları cinsiyetleri nedeniyle kasten öldürenlerin ağırlaştırılmış müebbetle cezalandırılması; kasten yaralayanlara verilecek cezanın ise bir kat artırılması amacıyla bir kanun teklifi verdi.

124 MECLİS ARAŞTIRMA ÖNERGESİNDEN SADECE 5’İNDE KADININ ADI VARDI

  • 26 Mayıs’ta HDP Mardin Milletvekili Ebru Günay ve 20 milletvekili, kadın işsizliği ve kadın yoksulluğunun nedenlerinin araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla;
  • 27 Mayıs’ta HDP Ankara Milletvekili Filiz Kerestecioğlu ve 19 milletvekili, kadın yoksulluğunun nedenlerinin tespit edilerek alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla;31 Mayıs’ta HDP Mardin Milletvekili Pero Dündar ve 19 milletvekili, pandemi sürecinde işsizlik nedeniyle mevsimlik tarım işçisi olarak başka yerlere göç etmek zorunda kalan kadınların yaşadığı sorunların tespit edilerek gerekli yasal düzenlemelerin yapılması amacıyla;
  • 1 Haziran’da HDP Van Milletvekili Muazzez Orhan Işık ve 19 milletvekili, kadınların yaşam hakkının korunması ve kadına karşı şiddet, cinayet ve istismarın önlenmesi için yapılması gerekenlerin araştırılması amacıyla;
  • 1 Haziran’da HDP İzmir Milletvekili Serpil Kemalbay ve 20 milletvekili, Türkiye’de bulunan mülteci, göçmen ve sığınmacı kadınların çalışma yaşamında karşılaştığı sorunların tespit edilerek alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla birer meclis araştırma önergesi verdi.

1.567 SORU ÖNERGESİNDEN SADECE 50’Sİ KADINLARIN YAŞADIĞI SORUNLARLA İLGİLİYDİ, YALNIZCA 3’ÜNDE İSTANBUL SÖZLEŞMESİ GEÇTİ

18 Mayıs

  • CHP Aydın Milletvekili Süleyman Bülbül, kadınlara yönelik şiddete dair çeşitli verileri Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.
  • HDP İstanbul Milletvekili Oya Ersoy, bakanlığa bağlı kadın sığınaklarına dair verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP İstanbul Milletvekili Hüda Kaya, bir kadın futbolcuyu darp ettiğine dair hakkında iddialar bulunan bir kişiye ödül verilmesini Gençlik ve Spor Bakanı Mehmet Muharrem Kasapoğlu’na sordu.

20 Mayıs

  • HDP Şanlıurfa Milletvekili Ayşe Sürücü kadın istihdamına yönelik çalışmalara ilişkinverileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP Diyarbakır Milletvekili Semra Güzel, Diyarbakır Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda mahkumların hijyen malzemesine ulaşamadığı iddialarını Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.

21 Mayıs

  • CHP Afyonkarahisar Milletvekili Burcu Köksal, 2020 yılında Afyonkarahisar’da yaşanan kadına şiddet olaylarına ilişkin verileri İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • İYİ Parti Aydın Milletvekili Adnan Sezgin,2015 yılından bu yana koruma kararı olmasına rağmen öldürülen kadın sayısını İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.

25 Mayıs

  • HDP Ağrı Milletvekili Dirayet Dilan Taşdemir, İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararı sonrasında yaşanan kadına karşı şiddet vakalarına ilişkin verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP Şırnak Milletvekili Nuran İmir, kadına karşı şiddet olaylarına ve alınan önlemlere ilişkin verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP Batman Milletvekili Ayşe Acar Başaran, bakanın kadına karşı şiddet olaylarına karşı yapmış olduğu açıklamaları ve kadına karşı şiddet olaylarına dair verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP Adana Milletvekili Tülay Hatimoğulları Oruç, Adana’da yaşanan bir kadına karşı şiddet olayında fail eşin adli kontrol şartıyla serbest bırakılmasını Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.
  • HDP İstanbul Milletvekili Oya Ersoy, İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararı sonrasında yaşanan kadına karşı şiddet vakalarına ilişkin verileri Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay ve Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.

26 Mayıs

  • HDP Mardin Milletvekili Ebru Günay, kadın istihdamının arttırılması ve kadınların iş hayatında yaşadığı sorunların çözümüne dair politikaları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin’e sordu.

27 Mayıs 

  • HDP Diyarbakır Milletvekili Semra Güzel, Diyarbakır Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda mahkumların sosyal ve sağlık haklarından mahrum kaldıkları iddialarını
  • Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.

28 Mayıs

  • CHP Niğde MilletvekiliFethi Gürer, Türkiye’de sadece kadınlara yönelik yayın yapan gazete ve dergi sayıları ile sarı basın kartı sahibi kişilere ilişkin verileri Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’a sordu.
  • CHP İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Diyarbakır’ın Bağlar ilçesinde bir kadına polisler tarafından kötü muamelede bulunulduğu iddiasını İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • CHP İstanbul Milletvekili Sera Kadıgil, 2020 yılına ait kadınların şüpheli ölüm sayılarını İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • CHP İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, 27 Mayıs 2021 tarihi itibarıyla Bakırköy, Bozkurt ve Hendek Kadın Açık Ceza İnfaz Kurumunda kalan tutuklu ve hükümlülerle ilgili bazı verileri Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.
  • İYİ Parti Antalya Milletvekili Feridun Bahşi, 6284 sayılı Kanun’un yürürlüğe girmesinden sonra yaşanan kadına yönelik şiddet vakalarına ilişkin verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer, son 5 yılda açılan kadın konuk evleri ile konuk evlerinde yaşayan ve hakkında koruma kararı alınan kadın sayılarını Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • CHP Aydın Milletvekili Süleyman Bülbül, 2020 yılından önergenin yanıtlandığı tarihe kadar yapılan kadına şiddet başvurularına ilişkin verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP Adana Milletvekili Tülay Hatimoğulları Oruç, 28 Mart 2019 tarihinde evinde ölü bulunan bir kadının ölüm nedeninin soruşturulmasına ilişkinbilgileri Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.

31 Mayıs

  • HDP Mardin Milletvekili Pero Dündar,  mevsimlik işçi olarak çalışan kadınların sorunlarına ilişkin çalışmaları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.

1 Haziran

  • HDP Van Milletvekili Muazzez Orhan Işık, Türkiye’de son 10 yılda öldürülen, kaybolan ve intihar eden kadınlara ilişkin verileri İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • HDP Mersin Milletvekili Fatma Kurtulan, kadın istihdamının artırılmasına yönelik çalışmaları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer, Suriye’de terör örgütleri tarafından kaçırılan kadın ve çocuklara ilişkin verileri Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay’a sordu.

2 Haziran

  • CHP Niğde MilletvekiliFethi Gürer, kadın çiftçilere verdiği desteklere ilişkin verileri

Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli’ye sordu.

3 Haziran

  • İYİ Parti İzmir Milletvekili Müsavat Dervişoğlu, kadına karşı şiddete ilişkin bazı verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.

4 Haziran

  • HDP Batman Milletvekili Feleknas Uca, kadın istihdamının arttırılması ve kadınların iş hayatında yaşadıkları sorunların çözümüne dair politikaları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.

7 Haziran

  • HDP Mersin Milletvekili Fatma Kurtulan, Van T Tipi Kapalı Cezaevi’nde kalan bazı kadın tutuklulara yönelik kötü muamele iddialarını Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.
  • HDP Diyarbakır Milletvekili Remziye Tosun, Diyarbakır Kadın Kapalı Cezaevi’nde kalan bir hükümlünün infaz memurları tarafından kötü muameleye maruz bırakıldığı iddiasını Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’e sordu.

8 Haziran

  • CHP İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, 2016-2021 yılları arasında yaşanan kadına karşı şiddet vakalarına ilişkin verileri İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • CHP Mersin Milletvekili Alpay Antmen, 1 Aralık 2002 ile 3 Haziran 2021 tarihleri arasında tehdit edildiği gerekçesiyle emniyet ve savcılığa başvuran kadınlara dair verileri İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Adalet Bakanı Abdülhamit Gül ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu
  • CHP Mersin Milletvekili Alpay Antmen İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararı sonrasında yaşanan kadına karşı şiddet vakalarına ilişkin verileri İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • CHP İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Diyarbakır’daki kadın ve çocuklara dair bazı verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • CHP Mersin Milletvekili Alpay Antmen, ülkemizde bulunan kadın sığınaklarına ilişkin verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • CHP Mersin Milletvekili Alpay Antmen, cinsiyet eşitsizliği ve kadına yönelik şiddetin önlenmesine yönelik çalışmaları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.

10 Haziran

  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer,  kadınlara sunulan sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesine yönelik çalışmaları Sağlık Bakanı Fahrettin Koca’ya sordu.
  • HDP Muş Milletvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit, sığınmacı kadınlara gebelik ve aile planlaması hakkında eğitim verilmesi önerisiyle sığınmacıların sağlık hizmetlerine erişimine ilişkin verileri İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya sordu.
  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer, kadınların ekonomik ve sosyal hayatta güçlendirilmelerine yönelik çalışmaları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin’e sordu.
  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer, kadınların yönetim ve karar organlarında daha yüksek oranda temsiline yönelik yürütülen çalışmaları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin’e sordu.
  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer, kadınların eğitime erişimi, kadına yönelik şiddet, erken yaşta ve zorla evliliklerin önlenmesi konularında yürütülen çalışmaları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • CHP Niğde Milletvekili Fethi Gürer, kadınlara sunulan sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesine yönelik çalışmaları Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.
  • HDP Tunceli Milletvekili Alican Önlü, Tunceli’de son 10 yılda yaşanan kadına karşı şiddet olaylarına ilişkin verileri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’a sordu.

154 BASIN TOPLANTISINDAN SADECE 7’SİNDE KADINA ŞİDDET VE İSTANBUL SÖZLEŞMESİ’NDEN SÖZ EDİLDİ

  • HDP İstanbul Milletvekili Oya Ersoy, 25 Mayıs’ta düzenlediği basın toplantısında, iktidarın, kadınların karşılaştığı şiddet ve eşitsizliği ortadan kaldıracak adımlar atması gerektiğini söyledi. Ersoy, sadece 28 Nisan -25 Mayıs tarihleri arasında 22 kadının erkekler tarafından öldürüldüğünü, İstanbul Sözleşmesi’nden çıkma kararından bugüne kadar ise 54 kadının erkek şiddetiyle katledildiğini belirtti.
  • HDP İstanbul Milletvekili Züleyha Gülüm 26 Mayıs’ta düzenlediği basın toplantısında, “İstanbul Sözleşmesi’nden tek taraflı çıktık diyen iktidara biz, ‘Haklarımızdan da, hayatlarımızdan da, İstanbul Sözleşmesi’nden de vazgeçmiyoruz, kolay kazanmadık asla vazgeçmiyoruz’ demeye devam edeceğiz” dedi. İktidarın mağdur kadınları koruyarak, ayrımcılığı ortadan kaldırarak kadınları güçlendirecek politikaları üretmek ve gerekli tedbiri almakla yükümlü olduğunu söyledi.
  • CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Şevkin, 26 Mayıs’ta düzenlediğin basın toplantısında, Türkiye’nin İstanbul Sözleşmesi’nden çekilmesine tepki göstererek “Tek taraflı fesih kararı, ülkemizde sayısı 43 milyona yaklaşan kadınlara sorulmadan alınan bir karardır ve kadınlara vurulan bir darbedir” diye konuştu.
  • CHP Ankara Milletvekili Gamze Taşcıer, 27 Mayıs’ta TBMM Kadınlara Yönelik Şiddetin Nedenlerinin Araştırılması Komisyonu’nun CHP’li üyeleriyle basın toplantısı düzenledi. Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK) Başkanı Süleyman Arslan’ı, komisyonda yaptığı konuşma nedeniyle istifaya davet eden Taşçıer, “Kadını ikinci sınıf vatandaş olarak gören, birey olarak tanımayan, kadınları aşağılayan, değil kadın hakları temel insan haklarını dahi tartışmaya açmak isteyen bu şahsın sözlerini işitmek durumunda kaldık.Bu kişinin değil insan hakları kurumu başkanı olması, insanla muhatap olacak herhangi bir kurumun başında olması dahi kabul edilemez” dedi.
  • CHP Ankara Milletvekili Yıldırım Kaya, 28 Mayıs’ta düzenlediği basın toplantısında, Meclis Kadına Yönelik Şiddet Komisyonu’nun Başkanı ve AK Parti Malatya Milletvekili Öznur Çalık’ın, komisyon üyesi milletvekillerinin İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’ya soru sormasını engellediğini ifade etti.
  • 9 Haziran’da HDP İstanbul Milletvekili Züleyha Gülüm, Meclis’te bir basın toplantısı düzenledi ve İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararının yok hükmünde olduğunu, seçimler için pazarlık konusu yapılmasını kabul etmediklerini söyledi. Kadınları

19 Haziran’da İstanbul’da yapılan büyük kadın buluşmasına ve 1 Temmuz’da Taksim’de gerçekleşecek buluşmaya davet etti.

  • CHP Hatay Milletvekili Suzan Şahin, 9 Haziran’daMeclis’te düzenlediği basın toplantısında, Türkiye’nin İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararını eleştirirken, toplumun tüm kesimlerinin şiddet tehdidi altında olduğunu, şiddetin ekonomik, sosyal ve fiziksel yönden güçsüz bırakılanları hedef aldığını söyledi.

GENEL KURULLARDA KADIN VE İSTANBUL SÖZLEŞMESİ

20 Mayıs

İyi Parti Ankara Milletvekili Ayhan Altıntaş ve 20 milletvekili tarafından verilen“şiddet olayları ve cinayetlerin temel sebeplerinin araştırılması, altında yatan nedenleri tespit etmek, bu nedenlere önlem almak ve bundan sonra şiddetin ve cinayetin önüne geçmek için yapılması gerekenleri belirlemek” amacıyla verdiği Meclis araştırması önergesi üzerine konuşmalar yapıldı. İlk sözü alan İyi Parti Ankara Milletvekili Ayhan Altıntaş, kadınlara karşı şiddet olaylarının da gündemden düşmediğini belirtti.

CHP Balıkesir Milletvekili Ensar Aytekin, kadına karşı şiddet konusunda kullanılan dilin değişmesi gerektiğini belirterek, “Bu bir erkek şiddetidir, bu cinayetlerin failleri erkeklerdir. Bu şiddeti yapanların, kol kanat gerenlerin, teşvik edenlerin övündükleri erkeklik ayaklar altına alınmak zorundadır” dedi. Önerge kabul edilmedi.

  • HDP Adana Milletvekili TülayHatımoğulları Oruç ve arkadaşları tarafından verilen ve İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme sonrası artan cinsiyetçi, keyfî uygulamaların araştırılmasını amaçlayan Meclis araştırma önergesi üzerine konuşuldu. İlk sözü alan HDP İstanbul Milletvekili Oya Ersoy, “Tek adam kararıyla İstanbul Sözleşmesi’nden çıktık” dendiği günden itibaren iki ay geçtiğini belirtti ve “Öncelikle biz, bu iki aydır Türkiye’nin dört bir tarafında kadınlar olarak Sözleşme’yi anlatmaya devam ediyoruz dedi. İstanbul Sözleşmesi’nin, şiddetin kaynağını eşitsizlik olarak tanımladığını ve eşitsizliği kaldırmayı hedeflediğini belirten Ersoy, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Kadına yönelik şiddete karşı taraf devletlere, şiddeti önleme, şiddete maruz kalan kadınlar için koruyucu tedbirler alma, etkin kovuşturma ve cezalandırma ve ulusal ve uluslararası kadın örgütleriyle birlikte erkek şiddetini önleyecek bütünlüklü politikalar geliştirme yükümlülüğü verir. Peki, bu iki ay zarfında ne oldu? Sadece basına yansıyan 48 kadın katledildi erkekler tarafından ve iktidar, şiddeti engellemeye yönelik politika geliştirmek yerine İstanbul Sözleşmesi’nden çıkma kararını meşru göstermek için bütün olanaklarıyla birtakım çabalar içine girdi. Sözleşmeden çıkma gerekçesi olarak ‘Eşcinselliği normalleştirmeye çalışan bir kesim tarafından manipüle ediliyor’ denildi, LGBTI+’lar hedef gösterildi. ‘Toplumsal ayrıştırmaya sebep olduğu için çıkıldı’, ‘O kadınları öldüren şahısları da yetiştiren kadınlar, hiç mi kadınların payı yok bu şiddette?’, ‘Bu konuda sürekli erkekleri suçlayan bir dil yanlış’, ‘İslam’da kadına karşı şiddet haram’ gibi erkek egemen, kadın düşmanı, dinci, gerici, ayrımcı, homofobik söylemlerle açıklamalar yapıldı.” Ersoy son söz olarak da Aslı Alpar’ın şu cümlesini kullandı: “Ne bir kamera ne bir ‘tripod’, biz kadınlar sizi bitireceğiz.”
  • İyi Parti Erzurum Milletvekili Naci Cinisli, İstanbul Sözleşmesi’ni yırtmanın,

“Üst lig standartlarına uymuyorum” demek anlamına geldiğini belirterek, “Ayrıca görülüyor ki AKP sözleşmeden çıkarak milletimizi ahlak ölçen bir sıfatla da ayrıştırma gayriciddiliğine, sorumsuzluğuna itti. Buradan soruyorum: Eğer ki sözleşmeden çıkılmasına itiraz edenlere ve muhalefete ahlaksız deniliyorsa bu sözleşmeyi imzalayanlar hangi ahlak ölçüsüyle imza attılar?” dedi.

  • CHP Eskişehir Milletvekili Jale Nur Süllü şunları söyledi: “Kadınların bunca yıl uğruna savaştığı kazanımlardan geri gidişe sessiz mi kalacağız? Bakın, kazanımlardan neler kaybedildi? Avukatlar yalvarıyorlar, diyorlar ki: ‘Çok zor durumda kaldık, müvekkillerimiz çok sıkıntıda. Bir ay önce şiddete uğrayan ve şiddet göreceğini söyleyen kadının beyanı esastı; şimdi, delil isteniyor. Yine, bir ay önce istismar failleri tutuklu yargılanırken bugün istismar failleri tutuksuz yargılanmaktadır.’ 6284 sayılı Kanun’un dayanağı olan İstanbul Sözleşmesi’nin feshine ilişkin kararın daha şimdiden olumsuz uygulamaları ortaya çıktı. Türkiye olarak uluslararası çapta kadına karşı şiddette, fiziki şiddette 8’inci sıradayız.”
  • AKP Bursa Milletvekili Emine Yavuz Gözgeç, “Cumhurbaşkanımızın liderliğinde, kadınlarımızın hayatın her alanında yer alması için önündeki engelleri kaldırdıklarını” öne sürerek yaptıkları çalışmalardan örnekler verdi. “Yaralı kuşlara dahi hastaneler açan bir medeniyet, bir insana nasıl şiddet gösterebilir?” diye sordu ve ‘merhamet medeniyetinden’ koparılmaya çalışılan bağlarıyeniden tesis ederek şiddetle mücadele edeceklerini söyledi.
  • HDP Siirt Milletvekili Meral Danış Beştaş, bir kadın milletvekilinin kadınlar hakkında konuşurken ‘kadınlarımız’ demesinin, kadın haklarına ne kadar uzak olduğunu gösterdiğini belirtti. İstanbul Sözleşmesi’nden bir Cumhurbaşkanının, bir erkeğin, tüm kadınlar ve parlamento adına çekilemeyeceğini belirtti. HDP Adana Milletvekili TülayHatımoğulları Oruç ve arkadaşları tarafından verilen ve İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme sonrası artan cinsiyetçi, keyfî uygulamaların araştırılmasını amaçlayan Meclis araştırma önergesi de iktidar bloğuna mensup milletvekillerinin oylarıyla ret edildi.
  • HDP Batman Milletvekili Necdet İpekyüz, Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının bölünmesinin, bakanlıkların kendi ilgi alanlarıyla ilgili çalışmasının doğru olduğunu ancak bakanlıkların şu anda iş yapmadığını ifade etti. “Kadın bakanlığını siz kaldırdınız, İstanbul Sözleşmesi’ni siz geri çektiniz. Yani bizim HDP’de Kadın Meclisi, muhalefetteki kadın vekiller sürekli bu konuyu gündeme getiriyor. Şimdi, tekrar Bakanlığı böldünüz, sosyal politikalardan sosyal hizmetlere getirdiniz yine bir şey yok, kadınla ilgili hiçbir şey yok. Çünkü kafanızdaki kadın kurgusu aileyle iç içe gelmiş. Ama bu ülkede kadın bakanlığına ihtiyaç var” dedi

26 Mayıs

  • HDP Siirt Milletvekili Meral Danış Beştaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Derya Yanık’ın “Pandemide artış gösteren erkek şiddeti tolere edilebilir” açıklamasının bir skandal olduğunu söyledi. Bakanın sadece sarayın penceresinden baktığını, bir kadın olarak bakmadığını belirterek şöyle devam etti: “Biz ona hatırlatalım, yılbaşından bu yana en az 108 kadın erkekler tarafından katledildi. Yani Sayın Bakan, şiddet, kadına yönelik şiddet tolere edilemez, sonuçları ağır oluyor, can veriliyor, çocuklar annesiz kalıyor ve büyük bir acı yaşanıyor ve ne yazık ki erkek şiddeti bu söylemden güç alıyor.”
  • HDP Mersin Milletvekili Fatma Kurtulan da bakanın sözlerini eleştirerek, infaz yasasıyla suçlular salıverilirken kadına şiddetin tolere edilebileceğinin ilan edildiğini söyledi.
  • CHP İstanbul Milletvekili İbrahim Kaboğlu, konuşmasının İstanbul Sözleşmesi’ne özgülenmiş olduğunu söyleyerek başladı ve İstanbul Sözleşmesi kararının Anayasa’ya uygunsuzluğunu hukuki açıdan anlattı.
  • HDP İzmir Milletvekili Serpil Kemalbay, “Türkiye’de demokrasinin ve özgürlüklerin tamamen tasfiye edilmesi, Kürt sorununun çözümsüzlüğü, çıkar çetelerinin halklara karşı işlediği suçlar; kamu kaynaklarının, yer altı, yer üstü varlıklarının, doğanın talanı; yerli, yabancı tekellerin yağmasına kalkan olmalar; kadına yönelik şiddet, taciz, tecavüz ve kadın cinayetleri; yolsuzluk, rüşvet bu ülkeyi yönetenler açısından gerçekten bir münferit vaka değil, kural hâline gelmiştir” diye konuştu.

27 Mayıs

  • HDP Ankara Milletvekili Filiz Kerestecioğlu ve arkadaşları tarafından, kadın yoksulluğunun araştırılması amacıyla verilen Meclis araştırma önergesi üzerine tartışıldı. İlk sözü alan Filiz Kerestecioğlu, kadın yoksulluğunun tıpkı erkek şiddeti gibi dünyanın her yerinde ortak ve yakıcı bir sorun olduğunu söyledi. Pandemiyle birlikte yurttaşların hızla yoksullaştığını ancak kadınların yoksulluğu yaşama hâllerinin erkeklerden çok farklı ve çok daha derin olduğunu belirten Kerestecioğlu, “Türkiye, OECD ülkeleri arasında ev içi iş bölümünde cinsiyet eşitsizliğinin en yoğun olduğu ülke. Bakım sorumluluğunu toplum içinde eşitçe paylaştırmanın en önemli araçları olan ücretsiz kreşler, kamusal bakım merkezleri ise yok denecek kadar az. Diyelim ki tüm bu engelleri aştınız ve hasbelkader çalışma yaşamına girdiniz, kadınların büyük çoğunluğu yine güvencesiz, kayıt dışı ve geçici işlerde çalışıyor. Beceriksiz olduğumuz için değil, kadın olduğumuz için aynı işi yapsak da daha az ücret alıyoruz” diye devam etti.
  • İyi Parti Isparta Milletvekili Aylin Cesur, kadın yoksulluğunun kronikleştiğini ifade ederek, şu bilgileri verdi: “Güçlü kadın, diyoruz ve kadının gücü de ekonomik özgürlüğüne bağlı. Aile içi şiddet ve kadına karşı şiddetteki artan rakamlar kadın yoksulluğuyla tamamen paralel seyrediyor. Acil müdahale gerekiyor artık. Neden mi? Şimdi, 1 milyon 872 bin 537 okuma yazma bilmeyen kadın var hâlâ ülkemizde, erkeklerden 6 kat daha fazla. Yükseköğrenim ve ileri derecelerden mezun kadınlar, erkeklerden yüzde 15 daha az, lisede bu oran yüzde 24’lerde. Eğitim çağında olup okula hiç gitmemiş ya da eğitimi yarıda bırakmış yaklaşık 516 bin kız çocuğu var hâlâ ülkemizde. Utanarak söylüyorum bunu, bir utanç tablosudur. 15-19 yaş arası kız çocuklarımızın yüzde 25’i ne eğitimde ne istihdamda. Kadınlarımızın eğitimde geçirdiği zaman erkeklerin ortalama iki yıl gerisinde ve aynı yaklaşım kadının çalışma hayatında da maalesef aynı tabloyla karşımızda. Ülkemizde coronavirüs salgını başlamadan önce 20-65 yaş arası kadın istihdam oranı yüzde 34,4 -salgına sığındığınız için salgından önce diyorum, dikkatinizi çekiyorum- erkek istihdamı yüzde 73’lerde; bizde yüzde 34 olan, Avrupa’da ortalama yüzde 67’lerde. Çalışma hayatında kadınların kalış süresi ortalama on dokuz yıl, erkekler için ise bu otuz dokuz yıl ve Türkiye’de yönetici pozisyonundaki kadınlar yüzde 14’lerde, Avrupalarda bu rakam yüzde 40’lara kadar uzanıyor. Kadının durumunu görebiliyor musunuz?”
  • CHP İzmir Milletvekili Sevda Erdan Kılıç, pandemi sürecinden etkilenen gıda işçilerinin, mevsimlik tarım işçilerinin, kargo emekçilerinin yarıya yakınının; kuaför, güzellik salonunda çalışanların çoğunun; eğitime ara verilen okullar ve üniversitelerdeki kantin çalışanlarının yarısının kadın olduğunu, lokanta, restoran, kafelerde yüz binlerce kadının çalıştığını; milyonları bulan, zaten güvencesi olmayan, şimdi ise işsiz kalan 1 milyon ev işçisinin de tamamının kadın olduğunu belirtti.
  • AKP Kütahya Milletvekili Ceyda Çetin Erenler de Cumhurbaşkanı liderliğinde kadınlara ilişkin yapılan çalışmaları sıraladı, her birinin devrim niteliğinde olduğunu ileri sürdü. HDP Ankara Milletvekili Filiz Kerestecioğlu ve arkadaşları tarafından, kadın yoksulluğunun araştırılması amacıyla verilen Meclis araştırma önergesi kabul edilmedi.
  • HDP İstanbul Milletvekili Hüda Kaya, iktidarın bir yandan Türkiye’nin hukuk devleti olduğunu, kadına şiddete sıfır tolerans olduğunu söylediğini, diğer yandan Cumhurbaşkanınınmuhalefet partisi liderinden “Gelin hanıma gayet güzel bir ders verdiler. Yine, dua etsin ki çok ileri gitmediler. Daha neler olacak neler, bunlar iyi günler” diye söz ettiğini belirtti. “İşte, sizlerin bu diliniz, bu pervasızlığınız, bu üslubunuz kadın cinayetlerinin artmasında en büyük etken olmaya devam ediyor” dedi.
  • CHP İstanbul Milletvekili Turan Aydoğan, İstanbul’da artık vatman, gemici, İETT şoförü vb. görevlerde kadınlar olduğunu; giyimlerine, kuşamlarına hiç kimsenin karışmadığını söyledi.

1 Haziran

  • CHP İstanbul Milletvekili Gamze Akkuş İlgezdi, Türkiye’de son 19 yılda yaşanan intiharların yüzde 3’ünün 15 yaşından küçükler tarafından gerçekleştirildiğini, bu çocukların yüzde 53’ünün kız çocuğu olduğunu açıkladı, “Çaresiz bırakılan, devletin himaye etmediği, reddettiği, kaderine terk ettiği 15 yaşından küçük 777 kız çocuğu ölüme yürüdü. Neden? Bir çocuk henüz 15 yaşındayken, hatta bu yaşa ulaşmamışken neden intihar eder, neden hayattan vazgeçer? Çünkü istismar yaygınlaşıyor, çünkü hane içi şiddet meşrulaşıyor, çünkü erken yaşta evliliğe zorlanmalar artıyor; kendine biçilen yaşamı reddedecek desteği bulamayan yavrularımız ölümü seçiyor” diye konuştu.

2 Haziran

  • HDP Batman Milletvekili Necdet İpekyüz, “İnfaz Yasası’nı burada konuştuk, pandeminin ilk döneminde, gelin vergiyi, ekonomiyi konuşalım, dedik. Siz cinayet işleyenleri, kadın öldürenleri bıraktınız ya. Şimdi, her gün gazetelerde bir haber çıkıyor” dedi.
  • HDP İstanbul Milletvekili Musa Piroğlu, Ezgi Mola’nın bir sanatçı olduğunu, tecavüzcü, genç bir kadının ölümüne sebep olmuş, bu yüzden mahkemede yargılanan Uzman Çavuş Musa Orhan’ın serbest bırakılmasını kınadığını, bu nedenle hakkında dava açıldığını hatırlattı. “Ben buradan diyorum ki bu ülke halklarına: Ezgi Mola’yı yalnız bırakırsak yazık bize olsun ve esas yazık katillerle, tecavüzcülerle, mafya bozuntularıyla omuz omuza gezen bu iktidarın çoğunluğuna olsun” diye devam etti.
  • HDP İzmir Milletvekili Serpil Kemalbay, işsizlere, ev işçisi kadınlara, ev kadınlarına, yoksullara doğrudan destekler yapılması gerekirken tekrar zenginler daha da zenginleşsin diye kanun teklifleri yapıldığını ifade etti.
  • HDP İstanbul Milletvekili Züleyha Gülüm, iktidarın erkek egemen politikalarının en fazla kadınları yoksullaştırdığını, yoksulun en yoksulunun da şu an kadınlar olduğunu söyledi.
  • HDP Şanlıurfa Milletvekili Ayşe Sürücü, pandemiyle birlikte evde emek veren kadınların, derinleşen yoksulluğun kayıt dışı ilk mağduru konumunda olduğunu belirterek, “Özellikle ev kadınları ve mevsimlik tarım işçiliği yapan kadınlar, otomatik olarak devletin salgına yönelik kayıtlı işçileri kapsayan yetersiz de olsa mevcut koruyucu politikalarından da dışlanıyor” dedi.

9 Haziran

  • CHP Gaziantep Milletvekili Bayram Yılmazkaya, Gaziantep’in özellikle Suriyeli bebek ve çocuk ölümlerinde, kadına şiddette şampiyon olduğunu belirtti.
  • AKP Ankara Milletvekili Zeynep Yıldız, Nişantaşı’nda başörtülü bir kadının ‘sizi burada istemiyoruz’ diyen bir erkeğin saldırısına uğradığını söyleyerek, ülkeyi asıl kutuplaştıranın bu olduğunu ileri sürdü.
  • AKP Çanakkale Milletvekili Bülent Turan, farklı siyasi partide yer aldıkları için “Onlarla selamı sabahı kesin, sofralarına oturmayın” diyen siyasileri olduğunu, ‘anlı şanlı, mor halkalarıyla meşhur kadın derneklerinin, feminist iddiasında olan derneklerin” buna ses çıkarmadığını ileri sürdü. Bu kesimin ‘kadın’ dediklerinde kendi kadın kriterleri, ‘insan hakları’ dediklerinde ‘kendi tarzı gibi yaşadığını’ da iddia etti.
  • HDP İstanbul Milletvekili Züleyha Gülüm, “Evet, korkmakta haklısınız. Halkların Demokratik Partisinden, toplumsal muhalefetten, kadınlardan korkmakta haklısınız, zira bunların yürüttüğü mücadele sizi koltuklarınızdan edecek, bundan dolayı da saldırı dalganıza devam ediyorsunuz” diye cevap verdi.
  • HDP Diyarbakır Milletvekili Semra Güzel, önceki hafta Ankara Adliyesi önünde olduklarını, İstanbul Sözleşmesi’nden hukuksuz bir şekilde imzanın geri çekilmesini protesto eden 33 kadının yargılandığı duruşmaya katıldıklarını anlattı. Basın açıklaması yapmak istedikleri için polis tarafından darp edildiklerini, biber gazına ve hakarete maruz kaldıklarını ifade eden Güzel, İstanbul Sözleşmesi Yaşatır demeye devam edeceklerini ekledi.
  • İyi Parti Ankara Milletvekili Ayhan Altıntaş, Cumhurbaşkanının İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararının bir bakıma dürüst bir adım olduğunu, çünkü zaten gereğini yapmadığını ifade etti.

10 Haziran

  • HDP İstanbul Milletvekili Züleyha Gülüm, bugüne kadar kadına karşı şiddet meselesinde iktidarın kurduğu komisyonlardan hiçbir sonuç alınamadığını, bilinen erkek egemen yaklaşımla devam edildiğini söyleyerek, “Marmara Denizi isyan ettikten sonra umarız ki bu sefer aklınız başınıza gelmiştir” dedi.